Brazilië informatie

Landeninformatie Brazilië

Hoewel de geschiedenis van deze Zuid-Amerikaanse bestemming veel conflicten heeft gekend, is het Brazilië van vandaag een verzameling van het mooiste dat de wereld te bieden heeft. Maak kennis met het weelderige Amazoneregenwoud, het uitbundige carnaval en de gastvrijheid van een van de meest multiculturele samenlevingen ter wereld.

Bevolking, taal en cultuur

Brazilië is een van de grootste landen ter wereld, zowel in landoppervlak als in bevolkingsaantal. Het spreekt voor zich dat zo’n grote groep mensen – Brazilië heeft ruim 210 miljoen inwoners – een grote variatie kent. De bijzondere geschiedenis van Brazilië heeft geleid tot een zeer multiculturele samenleving.

Het merendeel van de bevolking van Brazilië stamt af van grofweg drie etnische groepen: Europese kolonisten (met name Portugezen), mensen uit Sub-Saharaans Afrika, en de inheemse volken die voor de koloniale tijd het land bewoonden. In de meeste gevallen zijn twee of zelfs alle drie de groepen vertegenwoordigd in de afkomst van een persoon.

De cultuur van Brazilië is daarom gegroeid uit een bijzondere mix van elementen. Hoewel er duidelijke invloeden te zien zijn van de verschillende bevolkingsgroepen in het land, is de overheersende cultuur afgeleid van die van Portugal. De officiële taal in het land is bijvoorbeeld Portugees en de meerderheid van de Brazilianen is katholiek. De koloniale architectuur in steden benadrukt het Europese erfgoed in het Zuid-Amerikaanse land.  

Misschien wel het bekendste culturele fenomeen van Brazilië is het carnaval, een jaarlijks festival waarbij enorme parades plaatsvinden. Met name in de kustplaatsen worden de festiviteiten grootschalig gevierd. In Rio de Janeiro wordt het carnaval voor een groot deel georganiseerd door bewoners van de favela’s, de krottenwijken van de stad. Nationale muziek en dans, zoals de samba, zijn een belangrijk onderdeel van het festival.

Natuur

Er is geen land ter wereld dat zo veel biodiversiteit omvat als Brazilië. Niet alleen ligt het merendeel van het Amazoneregenwoud hier; ook heeft het land de meeste plantensoorten, soorten zoetwatervissen en soorten zoogdieren van de wereld. Verschillende soorten bossen, een tropische savanne en een verbluffende kustlijn horen tot de landschappen die deze bestemming zo uniek maken.

De Amazone is enorm – heel Nederland zou er ruim 125 keer in passen – en zo’n zestig procent van dit fascinerende natuurgebied ligt in Brazilië. Het is het grootste en meest diverse regenwoud ter wereld, met unieke bomen, planten en dieren die nergens anders voorkomen. De brede kronkelende Amazonerivier wordt omringd door een ogenschijnlijk eindeloos deken van groene boomtoppen. Dit bijna magische natuurgebied is een onmisbare bestemming voor wie Brazilië bezoekt.

Het Braziliaanse binnenland ten zuiden van het Amazonegebied bestaat voor een groot deel uit de cerrado, een tropische savanne. De cerrado bestaat uit een aantal verschillende landschappen, zoals open grasland met enkele bomen, wilde savanne en oerwoud. De bomen en struiken zijn hier bijna ondoordringbaar. Dieren als jaguars, wolven, miereneters en gordeldieren leven in dit afwisselende gebied.

Langs de zuidoostelijke kustlijn van Brazilië ligt het Atlantisch Woud, een bosachtig gebied dat eveneens een buitengewoon grote biodiversiteit kent. Hoewel een groot deel van het natuurgebied vergaan is door de gevolgen van ontbossing, heeft het nog altijd een bijzondere rijkdom aan endemische soorten. Nog altijd worden er elk jaar nieuwe planten- en dierensoorten ontdekt in dit stukje unieke wildernis. 

In het westen van Brazilië, op de grens met Bolivia en Paraguay, ligt de Pantanal, ’s werelds grootste tropische moeras. Dit uitgestrekte, groene drasland is een toevluchtsoord voor zeldzame vogels, reptielen, zoogdieren en vissen. In nationaal park Pantanal Matogrossense wordt een deel van dit natuurgebied beschermd.
 

Geschiedenis, economie en politiek

De inheemse bewoners van Brazilië leefden voornamelijk in stammen als jagers-verzamelaars en semi-nomadische boeren. De bekendste civilisatie van voor de koloniale tijd is de Marajoara-cultuur, waarvan het centrum lag op het eiland Marajó in de monding van de Amazone. Verfijnde potten, vazen en beelden die hier gevonden werden, scheppen een beeld van een complexe maatschappij bestaande uit misschien wel 100.000 mensen. Hoe deze cultuur er precies uitzag en waaraan het ten onder ging, blijft echter een mysterie.

In de vijftiende eeuw begonnen Spaanse en Portugese schepen de kust van Zuid-Amerika te verkennen. In 1494 ondertekenden Castilië en Portugal het Verdrag van Tordesillas, waarin een lijn werd getrokken over de wereldkaart. Alles links van de lijn zou toebehoren aan Castilië; het land rechts van de lijn mocht door Portugal gekoloniseerd worden. Dit is de reden dat Brazilië geclaimd werd door de Portugezen toen het gebied ontdekt werd. Vanaf 1530 begonnen de Portugezen er op grote schaal te patrouilleren en koloniale dorpen te stichten. 

Volgens schattingen waren er aan het begin van de zestiende eeuw zo’n 2.000 stammen en naties in het gebied dat we nu Brazilië noemen. Met de komst van kolonisten veranderde dit abrupt. Een groot deel van de inheemse mensen in Brazilië stierf door Europese ziektes. Ook stierven er mensen door gewelddadige conflicten met de kolonisten of tussen stammen onderling. In eerste instantie hadden de Portugezen vooral interesse in Brazielhout, maar later ontstond er een grote industrie rond suikerproductie in Brazilië. 

De economie van de kolonie rustte grotendeels op slavernij. Inheemse bewoners moesten als slaven op de plantages werken; later werden ook tot slaaf gemaakte mensen uit Afrika naar Brazilië gebracht. Het kwam regelmatig voor dat deze slaven wisten te ontsnappen en zich verstopten in het regenwoud. Zij stichtten hier dorpen, waar soms ook andere mensen vrijwillig kwamen wonen.  

In de achttiende eeuw ontstond er een goudkoorts, nadat goud werd gevonden in het binnenland. Mensen van binnen en buiten de kolonie begonnen het binnenland te verkennen, en de westelijke grens van Brazilië schoof steeds verder op. De vondst van goud en ook diamanten bracht rijkdom naar de regio. Aan het einde van de achttiende eeuw werd de roep om onafhankelijkheid binnen het land steeds sterker. Lokale bewoners wilden slavernij afschaffen, macht wegnemen bij de katholieke kerk en gelijkheid voor alle burgers tot stand brengen. De Portugezen besloten om Brazilië een eigen keizerrijk te laten zijn.

De negentiende en twintigste eeuw stonden voor Brazilië in het teken van staatsgrepen, revoluties en dictatoriale of militaire regimes. Vanaf 1985 werd de Braziliaanse politiek geleidelijk aan steeds democratischer. Brazilianen tussen de 18 en 70 zijn verplicht om te stemmen tijdens verkiezingen. Hoewel het land de grootste economie van Latijns-Amerika heeft, zijn er veel Brazilianen die in armoede leven: Brazilië kent een grote ongelijkheid tussen arm en rijk.

Klimaat

In Brazilië zijn een groot aantal verschillende klimaatzones te onderscheiden. Het zuidelijkste puntje van het land kent voornamelijk een warm zeeklimaat, met warme zomers en milde winters. In de zomer ligt de gemiddelde maximumtemperatuur tussen de 25°C en 30°C en in de winter ligt deze tussen de 15°C en 20°C. Neerslag kan het hele jaar door vallen.

In het noorden van Brazilië is voornamelijk sprake van een tropisch klimaat. De gemiddelde temperatuur blijft hier het hele jaar rond de 30 °C, maar de neerslag varieert sterk door het jaar heen. Rond het Amazonegebied is sprake van een tropisch regenwoudklimaat, met een regenseizoen waarbij grote hoeveelheden neerslag valt. Het regenseizoen hier loopt ongeveer van november tot en met mei, maar zelfs in de ‘droge maanden’ kan nog flink wat neerslag vallen. 

In het centrale noorden is sprake van een tropisch moessonklimaat. Hier is er een duidelijk onderscheid tussen een droog seizoen en een regenseizoen. Het droge seizoen verschilt afhankelijk van de locatie. Het noordoostelijke deel van Brazilië heeft voornamelijk een tropisch savanneklimaat. Hier valt minder neerslag dan bij het tropisch regenwoudklimaat en moessonklimaat, maar is nog steeds een duidelijk regenseizoen te onderscheiden.