Israël informatie

Landeninformatie Israël

Het gebied waar Israël ligt kent een lange geschiedenis met herhaaldelijke conflicten. Ondanks dat biedt deze bestemming ook ongerepte natuurreservaten, een verrukkelijke keuken en een mengelmoes van boeiende culturen. Leer over de geschiedenis en de mensen van deze regio in een van de vele musea in het land, maak een tocht naar de indrukwekkende Golanhoogten of wandel door de eeuwenoude straten van Jeruzalem. Ontdek het zelf tijdens een reis naar Israël.

Bevolking, taal en cultuur

In Israël wonen ongeveer 9 miljoen mensen, van wie zo’n driekwart Joods is. Zo’n 20 procent van de bevolking is Arabisch met een ander geloof dan het jodendom – zij zijn voornamelijk moslim of christen. Vanwege de complexe geschiedenis van het land, leven deze twee dominante culturen voor een groot deel langs elkaar heen.

Deze tweedeling is misschien wel het duidelijkste te zien in Jeruzalem. De eeuwenoude stad, die door zowel de Israëliërs als de Palestijnen als hoofdstad wordt beschouwd, is in verschillende etno-religieuze wijken verdeeld. De Joodse bevolking spreekt over het algemeen Hebreeuws, wat de officiële taal van Israël is. De Arabische bevolking spreekt Arabisch, wat een speciale status heeft. Ook het Engels en Russisch worden door veel mensen gesproken.

Het culturele erfgoed in Israël hangt voor een groot deel samen met religie. Voor joden, christenen en moslims is Jeruzalem een belangrijke en zelfs heilige stad. De iconische Klaagmuur, de prachtige gouden rotskoepel en de indrukwekkende Al-Aqsamoskee zijn de belangrijkste herkenningspunten van de stad, die elk een religieuze lading dragen. Deze fraaie bouwwerken en de sfeervolle straten van Jeruzalem zijn doordrenkt met geschiedenis.

Israël heeft meer dan 200 musea en is daarmee het land met de meeste musea per hoofd van de bevolking ter wereld. De musea hebben uiteenlopende tentoonstellingen op het gebied van kunst, archeologie, cultuur en geschiedenis. Het Israëlmuseum in Jeruzalem heeft een uitgebreide collectie van historische objecten, waaronder de Dode Zeerollen. Kunstliefhebbers kunnen terecht in het Tel Aviv Museum of Art, waar vooraanstaande internationale kunsttentoonstellingen te zien zijn. In Haifa ligt Israëls Nationale Museum van Wetenschap, Technologie en Ruimtevaart, dat erg leuk is voor kinderen.

Niet alleen is de Israëlische keuken veelzijdig en verrukkelijk, maar eten is ook een belangrijk element in de Israëlische cultuur. Voor orthodox-joodse families zijn de sabbatmaaltijd en het vrijdagavonddiner belangrijke sociale aangelegenheden. Voor Arabische inwoners van Israël is eten eveneens onlosmakelijk verbonden aan de cultuur. Maaltijden worden met de hele familie genuttigd en kunnen lang duren – de lunch is over het algemeen de grootste maaltijd van de dag. 

De Israëlische keuken bestaat uit een unieke mix van invloeden uit het Midden-Oosten, het Middellandse Zeegebied en de Joodse keuken. Populaire gerechten hebben veelal een Arabische oorsprong, zoals falafel, humus, shakshuka en couscous.


Natuur

Kamperen en wandelen in de natuur is voor veel Israëliërs een belangrijke hobby. Het is een reislustig volk, dat ook graag de natuur van het eigen land verkent. Israël is geografisch gezien erg divers, van het woestijnachtige zuiden tot besneeuwde bergtoppen in het noorden. De vele nationale parken en natuurreservaten in het land zijn opgericht om de unieke flora en fauna, maar soms ook bijzondere archeologische vondsten, te beschermen.

Een wel heel uniek natuurgebied is de Dode Zee. Deze watermassa bevat tien keer zo veel zout als een normale zee, waardoor er geen leven mogelijk is. Wie het water ingaat, blijft door het hoge zoutgehalte makkelijk drijven – een onvergetelijke ervaring. Ten westen van de Dode Zee ligt het natuurreservaat Ein Gedi, een van de belangrijkste reservaten in Israël. Ein Gedi bestaat uit een oase op de grens van de Judeawoestijn. Het contrast tussen enerzijds de watervallen en planten in de oase en anderzijds de stoffige rotsen van de grindwoestijn is erg groot.

In het noorden van Israël liggen de Golanhoogten, een vulkanisch, rotsachtig plateau. In de zomer is de omgeving droog en bruin; in de lente staat het natuurgebied in bloei. Dramatische kloven, uitzicht op het Meer van Tiberias en idyllische wijngaarden maken dit stukje natuur tot een van de meest romantische bestemmingen in de regio.


Geschiedenis, economie en politiek

Hoewel de staat Israël pas in 1948 is gesticht, kent de omgeving waar het land ligt een lange en complexe geschiedenis. Israël ligt in een gebied dat onder veel namen bekend staat, zoals Kanaän en Palestina. Het jodendom zou in deze regio ontstaan zijn. Volgens de Hebreeuwse Bijbel bestond ongeveer op de plek van het huidige Israël het Koninkrijk Judea. In de zesde eeuw v.Chr. werd Judea veroverd door Babylonische soldaten en werd de tempel van de hoofdstad Jeruzalem vernield.

Vanaf dit moment begon de Joodse diaspora: sommige inwoners van Judea vluchtten naar andere gebieden. Anderen kwamen terecht in afgesloten nederzettingen binnen Babylon, waar zij hun tradities rond het geloof konden blijven uitvoeren. In de tijd van het Romeinse Rijk leefden er al meer Joden buiten Palestina dan daarbinnen.

Er ontstonden Joodse gemeenschappen over de hele wereld, die vaak in conflict raakten met de lokale machthebbers. In de Middeleeuwen leefden grote groepen Joden in Europa, Noord-Afrika en het Midden-Oosten. Vooral in het christelijke Europa werden deze minderheden met regelmaat vervolgd, verbannen of zelfs met dorpen tegelijk vermoord tijdens kruistochten.

Aan het eind van de negentiende eeuw reisden miljoenen Joden naar de Verenigde Staten, waar zij relatief vrij waren. Er groeide in die tijd immers een nieuwe antisemitische beweging, ditmaal gebaseerd op rassenleer in plaats van het christendom. Ook besloten tienduizenden Joodse migranten uit Oost-Europa en Jemen terug te keren naar Palestina met het idee een nieuw thuisland te stichten gebaseerd op Joodse wetgeving. Deze Joods-nationalistische beweging wordt het zionisme genoemd.

Na de Eerste Wereldoorlog en de val van het Ottomaanse Rijk kregen de Britten gezag over het mandaatgebied Palestina. De Britten steunden het idee van Joodse emigratie naar Palestina, waardoor nog eens tienduizenden Joden zich in dit gebied vestigden. Sinds de jaren twintig leidde dit regelmatig tot gewelddadige conflicten tussen de Palestijns-Arabische bevolking en de Joodse immigranten.

De opkomst van Hitler en de aanloop naar de Tweede Wereldoorlog veroorzaakten een grote toename in het aantal Joodse immigranten in het gebied. Naarmate er steeds meer conflicten ontstonden, probeerden de Britten immigratiequota in te voeren en aparte gebieden af te bakenen voor Joden en Arabieren. Tijdens en na de Tweede Wereldoorlog organiseerden zionistische bewegingen echter grootschalige illegale immigratie, waardoor het conflict nog verder escaleerde. In 1948 trokken de Britten zich terug uit het gebied, riepen Joodse leiders een onafhankelijke Israëlische staat uit en begon de Arabisch-Israëlische Oorlog.

Sindsdien is de politieke situatie in het gebied getekend door oorlogen, opstanden en gewelddadigheden. Hoewel de westerse wereld in eerste instantie de Israëlische Joden steunde, is er steeds meer internationale kritiek op de politieke koers van het land. Hoewel in de afgelopen decennia aan beide kanten slachtoffers zijn gevallen, ligt het aantal doden en gewonden aan de Palestijnse zijde significant hoger.

Israël is een hoogontwikkelde economie – het land staat in de top 20 van de VN-index van de menselijke ontwikkeling. Dat betekent dat er relatief weinig armoede is, dat het onderwijs van een hoog niveau is en dat de levensverwachting lang is. Grote economische sectoren zijn de diamantenindustrie, de farmaceutische industrie en de hightechindustrie. Het land is echter ook sterk afhankelijk van de import van aardolie, ruwe grondstoffen, graan en motorvoertuigen.


Klimaat

Binnen Israël zijn er verschillende klimaattypes. Rond de kustlijn aan de Middellandse Zee, waar bijvoorbeeld Tel Aviv en Haifa liggen, is sprake van een mediterraan klimaat. Dat betekent dat de zomers over het algemeen warm en droog zijn, en de winters mild en nat. In Tel Aviv ligt de gemiddelde maximumtemperatuur in de warmste maanden bijvoorbeeld rond de 30 °C en in de wintermaanden rond de 18 °C.

In het zuiden van het land, dat voornamelijk bedekt wordt door de Negev-woestijn, heerst een warm woestijnklimaat. Dat betekent dat er weinig neerslag valt en dat de gemiddelde jaartemperatuur hoger is dan 18 °C. Het temperatuurverschil binnen een etmaal kan erg groot zijn. Ten noorden van de Negev is er nog een gebied dat een steppeklimaat heeft. Hier valt nog steeds weinig neerslag, maar meer dan in de woestijn.


Eten en drinken

Israeli's mogen geen melk en vlees producten samen eten, maar de vele immigranten hebben allen hun eigen keuken meegenomen.

Feestdagen

Israël is een land met jaarlijks vele religieuze feestdagen. Israël kent nationale feestdagen en daarnaast kent het land natuurlijk ook de Islamitische, Joodse en Christelijke feestdagen. Een aantal feestdagen zijn afhankelijk van de Arabische maankalender en vallen daardoor elk jaar op een andere dag. De wekelijkse rustdag is op vrijdag. Op de wekelijkse rustdag en op feestdagen dient u er rekening mee te houden dat winkels veelal op de vooravond van de feestdag al sluiten en ook is het mogelijk dat een aantal bezienswaardigheden daardoor drukker worden bezocht dan normaal. Hieronder staan een aantal van de belangrijkste feestdagen beschreven.

Pesach, het Joods Paasfeest is een zeven dagen durend feest. Op de Sederavond, de vooravond van het feest, wordt er over de uittocht van Mozes naar het Beloofde Land verteld en wordt er voedsel uit die tijd gegeten, waardoor je moet terugdenken aan die tijd. Een voorbeeld hiervan is bittere mierikswortel. Daarna worden er lekkere dingen gegeten.

De Joodse Pinksterfeesten, Shavuot, worden zeven weken na Pesach gevierd. Dit feest vormt het slotfeest en is tevens het hoogtepunt van de voorjaarsfeesten.

Het Joods Nieuwjaar, wordt op de eerste twee dagen van de zevende maand van de Joodse kalender gevierd. De Joodse bevolking bereiden zich dertig dagen lang voor op de komende feestdagen en dit zijn dan ook heilige dagen voor de Joodse bevolking. Tijdens de Rosh Hashanah wordt er teruggekeken op het afgelopen jaar en eet men veel zoetigheid, dat symbool staat dat men zoet zal zijn voor het komende jaar. Na de Rosh Hashanah hebben de Joden tien dagen de tijd om tot inkeer te komen. Deze tien dagen worden afgesloten op Jom Kippoer, de Grote Verzoendag. De Jom Kippoer wordt als belangrijkste feestdag in het Jodendom beschouwd.

In de herfst vieren de Joden het Loofhuttenfeest, ook wel Succoth genoemd. Het feest duurt zeven dagen lang en gedurende deze tijd wonen de mensen in zelfgemaakte hutten. Gedurende deze zeven dagen herdenkt men dat het Joodse volk 40 jaar door de woestijn heeft moeten zwerven en in hutten woonde.

Voor 2020 vallen de feestdagen op de volgende data:
Pesach                09/4 - 16/4
Pentecost            29/05
Rosh Hashana    19/9 - 20/9
Kippur                  27/9 - 28/9
Succoth               03/10 - 09/10